EN
မနိုမက်ထရစ်နည်းလမ်းဖြင့် BOD5 စမ်းသပ်မှုကို အသုံးပြုခြင်းသည် မည်သို့လုပ်ဆောင်ပါသနည်း။
Time : 2026-05-07
BOD5 အခြေခံများကို နားလည်ခြင်း
မနိုမက်ထရစ်နည်းလမ်းကို စတင်လေ့လာရန်မှီ အရင်ဆုံး BOD5 ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရန် ဆွေးနွေးကြပါစို့။ BOD5 သည် ငါးရက်ကြာ ဇီဝကမ္မဆိုင်ရာ အောက်ဆီဂျင်လိုအပ်မှု (five day biochemical oxygen demand) ကို ရည်ညွှန်းပါသည်။ ဤတိုင်းတာမှုသည် ရေထဲရှိ အောဂ်ဂါနစ်ပစ္စည်းများကို မိုက်ခရိုအောဂ်ဂါနစ်များဖြင့် ၂၀ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အပူချိန်တွင် ၅ ရက်ကြာ ပိုမိုကောင်းမောင်းစေရန် လိုအပ်သော ပေါ်လွင်သော အောက်ဆီဂျင်ပမာဏကို တိုင်းတာပါသည်။ ဤတိုင်းတာမှုကို ရေ၏ ညစ်ညမ်းမှုအဆင့်ကို သိရှိရန် အသုံးပြုနေကြပါသည်။ တန်ဖိုးများမြင့်မားပါက ရေထဲတွင် အောဂ်ဂါနစ်အမှိုက်များ အလွန်များပါသည်။ ထိုအမှိုက်များသည် ရေထဲမှ အောက်ဆီဂျင်ကို စုပ်ယူပီး ငါးများနှင့် ရေထဲရှိ အခြားသတ္တဝါများကို ထိခိုက်စေနိုင်ပါသည်။ BOD5 ကို စောင်းမှတ်ထားခြင်းဖြင့် စွန်းထွက်ရေကုန်သိပ်မှုစက်ရုံများသည် သူတို့၏ တာဝန်များကို မှန်ကန်စွာ လုပ်ဆောင်နိုင်ပါသည်။ ထို့အတူ မျှော်လင်းသော မြစ်များနှင့် ရေကန်များကို ကျန်းမာစေရန် အထောက်အကူပေးပါသည်။
ပိတ်ထားသောစနစ်ကို မည်သို့အလုပ်လုပ်ပါသနည်း
ယခု မနိုမက်တရစ်နည်းလမ်းသည် စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာဖြစ်လာပါသည်။ ဤနည်းလမ်းတွင် အပိုင်းအစများအားလုံးကို ပိတ်ထားသော ပုလင်းတစ်လုံးကို အသုံးပြုပါသည်။ ထိုပုလင်းအတွင်းတွင် ရေနမူနာအတွင်းရှိ အော်ဂဲနစ်ပစ္စည်းများကို မိုက်ခရိုအော်ဂဲနစ်များက စားသုံးပြီး ထိုစားသုံးမှုအတွင်း အောက်ဆီဂျင်ကို အသုံးပြုကုန်ပါသည်။ ထိုမိုက်ခရိုအော်ဂဲနစ်များ အသူးရှူရှူလုပ်သည့်အခါ ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်ကို ထုတ်လုပ်ကုန်ပါသည်။ သို့သော် ထိုအတွင်းတွင် လီသီယမ်ဟိုက်ဒရောက်ဆိုဒ်ကဲ့သို့သော ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်ကို စုပ်ယူသည့် ပစ္စည်းတစ်များ ထည့်သွင်းထားခြင်းဖြင့် ထိုကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်ကို ထုတ်လုပ်ပြီးချင်းတွင် စုပ်ယူလုပ်ဆောင်ပေးပါသည်။ ထို့ကြောင့် ပုလင်းအတွင်းတွင် ဓာတ်ငွေများ စုပုံမှုမရှိဘဲ အောက်ဆီဂျင်ကို အသုံးပြုနေခြင်းသာ ကျန်ရှိပါသည်။ အောက်ဆီဂျင်ပမာဏ လျော့နည်းလာခြင်းကြောင့် ပုလင်းအတွင်းရှိ လေဖိအားသည် လျော့နည်းလာပါသည်။ ထိုလေဖိအားလျော့နည်းမှုကို ကျွန်ုပ်တို့သည် တိကျစွာ တိုင်းတာပါသည်။
လေဖိအားလျော့နည်းမှုမှ BOD5 တန်ဖိုးသို့
အရွယ်အစားသိပ်မားသော ဖိအားချိန်တာကိရိယာသည် ၅ ရက်ကြာသော စမ်းသပ်မှုအတွင်း ထိုခွက်ကို အမြဲစောင်းကြည့်နေပါသည်။ ဘက်တီးရီးယားများသည် စားသုံးခြင်းနှင့် အသက်ရှူခြင်းကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေသောကြောင့် ဖိအားသည် အဆက်မပါ ကျဆင်းနေပါသည်။ ဤဖိအားပေါ်ပ်ကျဆင်းမှုများကို ချိန်တာကိရိယာမှ မှတ်သားပေးပါသည်။ ထို့နောက် ကိရိယာမှ ရိုးရှင်းသော ပေါင်းစပ်မှုတစ်ခုကို ဆောင်ရွက်ပေးပါသည်။ အောက်စီဂျင်ကို စားသုံးမှုပမာဏသည် ရေထဲရှိ အောဂ်ဂါနစ်ညစ်ညမ်းမှုပမာဏနှင့် တိကျစွာ ဆက်စပ်နေသောကြောင့် ဖိအားကျဆင်းမှုများမှ ကျွန်ုပ်တို့သည် BOD5 တန်ဖိုးကို သိရှိနိုင်ပါသည်။ ဤစနစ်သည် ရှုပ်ထွေးသော ဓာတုဆိုင်ရာ တိုင်တေးရေးရှင်း (titration) များ မလုပ်ရန်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့အား နံပါတ်တစ်ခုကို ပေးပေးနိုင်သည့် အလွန်ထူးခြားသော စနစ်ဖြစ်ပါသည်။
အဆင့်ဆင့် စမ်းသပ်မှုလုပ်ထုံး
ကောင်းမောင်းသော ရလဒ်ရရှိရန်မှာ ရှုပ်ထွေးမှုမရှိပါ။ ပထမဦးစွဲအားဖြင့် သင်သည် ရေနမူနာကို စုဆောင်းပြီး သန့်ရှင်းသော အပူချိန်ထိန်းထားသော ပုလင်းထဲသို့ သတ်မှတ်ထားသော ပမာဏကို ထည့်သွင်းပါသည်။ အထူးသဖြင့် စက်မှုစိုက်ခြံများမှ ရယူသော နမူနာများသည် လုပ်ငန်းကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် လုပ်ဆောင်နေသော မိုက်ခရိုဘီယာများ လုံလောက်စွာရှိစေရန် အစေးအနှံ (inoculum) အနည်းငယ်ဖြင့် အထောက်အပံ့ပေးရန် လိုအပ်နိုင်ပါသည်။ ထိုနောက် ပုလင်းကို အတွင်းပါ သံလိုက်မွှေစက်ပေါ်တွင် ထားရှိပါသည်။ နှေးကွေးသော မွှေခြင်းဖြင့် အောက်စီဂျင်ကို ညီမျှစွာဖ distribute လုပ်ပေးပြီး မိုက်ခရိုဘီယာများကို လုပ်ဆောင်နေစေပါသည်။ အောက်ပါ စနစ်တစ်ခုလုံးကို စင်တီဂရိတ် ၂၀ ဒီဂရီတွင် အပူချိန်ထိန်းထားသော အပူချိန်ထိန်းအိုင်းကူဘေတာထဲသို့ ထည့်သွင်းပါသည်။ သင်သည် ၎င်းကို ၅ ရက်ကြာအောင် အနေတာကြီး ထားလေးပါသည်။ ကိရိယာသည် ဖိအားလျော့ကျမှုကို တိတ်ဆိတ်စွာ မှတ်တမ်းတင်ပါသည်။ နောက်ဆုံးတွင် သင်သည် BOD5 ဖတ်ရှုမှုကို ရရှိပါသည်။
ဖိအားချိန်ခါးကိရိယာ၏ အခန်းကဏ္ဍ
အရည်အသွေးပေါ်လုပ်ဆောင်မှုကောင်းမောင်းသော ဖိအားစနစ်သည် ဤလုပ်ဆောင်မှုတစ်ခုလုံး၏ နှလုံးသားဖြစ်သည်။ ထိုစနစ်သည် ရှည်လျားသောကာလအတွင်း ဖိအားတွင် အလွန်သေးငယ်သော ပြောင်းလဲမှုများကို တိကျစွာ တိုင်းတာရန် လိုအပ်သောကြောင့် တိကျမှုနှင့် တည်ငြိမ်မှုရှိရန် လိုအပ်ပါသည်။ စျေးသက်သာသော ဖိအားစနစ်များသည် အချိန်ကြောင့် တန်ဖိုးပေါ်လုပ်ဆောင်မှု လွဲခွဲသွားခြင်း (drift) သို့မဟုတ် မှားယွင်းသော ဖတ်ရှုမှုများကို ပေးစေနိုင်သော်လည်း အရည်အသွေးကောင်းမောင်းသော ဖိအားစနစ်သည် စိတ်ချရပြီး တည်ငြိမ်သော အချက်အလက်များကို ပေးစေပါသည်။ ဤဖိအားစနစ်သည် နမူနာခွက်နှင့် ကိုးကားခန်းအကြား ဖိအားခြားနားချက်ကို တိုင်းတာပါသည်။ ဤဒီဇိုင်းသည် စမ်းသပ်မှုကို အနောက်တို့သော လေဖိအားပေါ်လုပ်ဆောင်မှုများကို ဖျက်သိမ်းပေးပါသည်။ ထို့ကြောင့် မိုးသေးသော သို့မဟုတ် နေပူသော ရာသီဥတုဖြစ်စေကာမျှ BOD5 တိုင်းတာမှုသည် တိကျမှုရှိစေပါသည်။
သမိုင်းကြောင်းအတိုင်း အသုံးပြုသော နည်းလမ်းများထက် မနိုမက်ထ်ရစ် နည်းလမ်းကို ရွေးချယ်ရခြင်း အကြောင်းရင်း
လက်တွေ့စမ်းသပ်ခန်းအများစုတွင် အောက်ဆီဂျင်ပမာဏကို စမ်းသပ်မှုအစတွင် နှင့် အဆုံးတွင် တိုင်းတာပြီး တွက်ချက်မှုများစွာ ပြုလုပ်ရသည့် ရှေးနည်းစွဲ ရေဖြန့်ချိမှုနည်းကို ယနေ့ခေတ်တွင်ပါ အသုံးပြုနေကြသည်။ မနိုမက်ထရစ်နည်း (manometric method) သည် ပိုမိုရှုပ်ထွေးမှုနည်းပါသည်။ သင်သည် စနစ်ကို စီမံကုန်ပြီး စတင်ကာ ထွက်သွားလိုက်ရုံသာဖြစ်ပါသည်။ အလယ်အလတ်တွင် တိုင်းတာမှုများ မလိုအပ်ပါ၊ နှင့် တိုင်းတာမှုအမှားများ (titration errors) ကို စိုးရိမ်စရာလည်း မလိုပါ။ ထို့အပြင် နမူနာကို အဆက်မပြတ် မွှေနေသည့်အတွက် မိုက်ခရိုဘီယာများအတွက် အောက်ဆီဂျင်ပမာဏ လုံလောက်စွာရှိပါသည်။ အချို့သော သုတေသနများအရ ဤနည်းသည် ရှေးနည်းစွဲနည်းလားထဲမှ ပိုမိုအသိအမှတ်ပြုနိုင်သည့် ရလဒ်များကို ပေးစေနိုင်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ ထို့အပြင် ဤနည်းသည် BOD5 တန်ဖိုးအများအပြားကို စမ်းသပ်ရာတွင် အလွန်ကောင်းမွန်ပါသည်။ အထိုက်အလျောက် ရှေးနည်းစွဲနည်းတွင် အစေးအနေဖြင့် ရေဖြန့်ချိမှုအချိုးကို ခန့်မှန်းရန် မလိုအပ်ပါ။
နေ့စဉ်အလုပ်တွင် အသုံးချနိုင်သည့် အသုံးချမှုများ
အမှန်တကယ့် လေးစိတ်ကြောင်း ရေသန့်ပြုလုပ်ရေးစက်ရုံတွင် အချိန်နှင့် တိကျမှုသည် အရေးအကြီးဆုံးဖြစ်ပါသည်။ လုပ်သမ်းများသည် မနိုမက်ထရစ်နည်းလမ်းကို အထူးကြိုက်နှစ်သက်ကြပါသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းသည် လက်ဖျားဖြင့် လုပ်ရသည့် အလုပ်အကို သ significantly လျော့နည်းစေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ သင်သည် နမူနာများကို တစ်ပါတည်း စမ်းသပ်နိုင်ပြီး အချို့သော ကိရိယာများသည် နေ့စဉ် အချက်အလက်များကို အလိုအလျောက် ပုံနှိပ်ပေးနိုင်ပါသည်။ ဤသို့ဖြင့် အချိန်ကာလအတွင်း အောက်ဆီဂျင် စားသုံးမှု မှုန်းမှုကို စောင်းကြည့်နိုင်ပါသည်။ ဖိအားသည် အလွန်မြန်စွာ သို့မဟုတ် အလွန်နှေးစွာ ကျဆင်းနေခြင်းကဲ့သို့ အရာတစ်ခုခု မှားယွင်းနေပါက စမ်းသပ်မှု ပြီးမီ သင်သည် သင့်နမူနာ သို့မဟုတ် သင့်မိုက်ခရိုဘီယာများတွင် ဖြစ်နိုင်သည့် ပြဿနာများကို စောစော သတ်မှတ်နိုင်ပါသည်။ ဤနည်းလမ်းသည် သန့်စင်မှု လုပ်ငန်းစဉ်များကို ချောမွေ့စွာ လုပ်ဆောင်နေစေရန်နှင့် စွန်းထွက်ခွင့်ပြုခွင့်များကို လိုက်နာရန်အတွက် လက်တွေ့ကျပြီး ယုံကြည်စိတ်ချရသည့် ကိရိယာတစ်မျှင်ဖြစ်ပါသည်။
BOD5 စမ်းသပ်မှုအတွက် မနိုမက်ထရစ်နည်းလမ်း အလုပ်လုပ်ပုံ၏ အကျဉ်းချုပ်သည် ဤသို့ဖြစ်ပါသည်။ ဤနည်းလမ်းသည် ရေအရည်အသွေးကို စောင်းကြည့်ရန်အတွက် ပိုမို ပါးနပ်ပြီး အလုပ်အများကြီး မလုပ်ရသည့် နည်းလမ်းဖြစ်ပါသည်။ သင်သည် သန့်စင်မှုစက်ရုံ သို့မဟုတ် ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ လက်တွေ့စမ်းသပ်ခန်းတစ်ခုကို လုပ်ကိုင်နေပါက ဤနည်းလမ်းကို စဥ်းစားသင့်ပါသည်။